Intensywne opady mogą w krótkim czasie doprowadzić do gromadzenia się dużych ilości wody na działce, szczególnie przy znacznym udziale powierzchni utwardzonych. Problem może nasilać się zwłaszcza tam, gdzie grunt słabo przepuszcza wodę lub teren został niewłaściwie wyprofilowany. Odpowiednio zaplanowany system odwodnienia pozwala nie tylko szybciej pozbyć się nadmiaru deszczówki, ale również lepiej zabezpieczyć budynek i jego otoczenie. Jak skutecznie odprowadzić deszczówkę i ograniczyć ryzyko zalania garażu, piwnicy lub innych części posesji? Sprawdźmy!
Dlaczego woda deszczowa gromadzi się na posesji?
Na sposób odprowadzania deszczówki wpływają przede wszystkim ukształtowanie działki, rodzaj gruntu oraz sposób jej zagospodarowania. Na gruntach słabo przepuszczalnych woda wsiąka znacznie wolniej, a niewłaściwie wykonane spadki terenu mogą dodatkowo kierować ją w stronę budynku.
Problem nasila się wraz ze zwiększaniem powierzchni utwardzonych. Woda spływająca z dachu, kostki brukowej czy tarasu musi zostać odpowiednio zagospodarowana. Jeżeli nie ma możliwości swobodnego odpływu lub rozsączenia jej w gruncie, nawet stosunkowo krótka ulewa może spowodować lokalne zastoiska.
W przypadku miejsc położonych poniżej poziomu terenu lub pozbawionych możliwości grawitacyjnego odpływu pomocne w usuwaniu nadmiaru wody są pompy zatapialne. Umożliwiają one usuwanie wody m.in. ze studzienek zbiorczych, zalanych piwnic, garaży czy innych zagłębień. Urządzenia przeznaczone do takich zastosowań znajdziesz w sklepie specjalistycznym, np. takim jak DoStudni.pl. Sprawdź ofertę pod tym linkiem: https://www.dostudni.pl/pompy-zatapialne,c9.html.
Duże znaczenie ma również stopień nasycenia gruntu wodą jeszcze przed wystąpieniem intensywnych opadów. Jeżeli przez kilka wcześniejszych dni padał deszcz, ziemia może mieć ograniczoną zdolność przyjmowania kolejnych porcji wody. W takiej sytuacji nawet grunt, który w normalnych warunkach dobrze przepuszcza wodę, może nie nadążać z jej wchłanianiem. Nadmiar zaczyna wtedy przemieszczać się po powierzchni działki i gromadzić w najniżej położonych miejscach.
Warto zwrócić uwagę także na sposób odprowadzania wody z dachu. Rury spustowe zakończone bezpośrednio przy ścianie budynku mogą podczas ulewy dostarczać w jedno miejsce bardzo dużą ilość deszczówki. Jeżeli teren w tym punkcie nie ma odpowiedniego spadku albo brakuje instalacji rozsączającej, woda może gromadzić się przy fundamentach. Z czasem zwiększa to ryzyko zawilgocenia najniższych części budynku i powstawania lokalnych podtopień.
Problemem bywają również zmiany wykonywane na działce już po zakończeniu budowy domu. Dobudowanie tarasu, powiększenie podjazdu czy wykonanie dodatkowych chodników zwiększa powierzchnię, z której woda nie może swobodnie wsiąkać do gruntu. Jeżeli system odwodnienia nie został odpowiednio rozbudowany, podczas intensywnego deszczu może otrzymać znacznie większą ilość wody niż pierwotnie zakładano. Dlatego sposób zagospodarowania deszczówki warto ponownie przeanalizować po każdej większej zmianie w otoczeniu budynku.
Jak można zagospodarować deszczówkę na działce?
Nie istnieje jeden uniwersalny system zagospodarowania deszczówki. Rozwiązanie należy dobrać przede wszystkim do ilości wody, przepuszczalności gruntu, powierzchni działki oraz możliwości technicznych. Pomocne mogą okazać się:
- zbiorniki na deszczówkę - umożliwiają magazynowanie wody spływającej z dachu i jej późniejsze wykorzystanie, np. do podlewania ogrodu,
- studnie chłonne - pozwalają stopniowo odprowadzać zgromadzoną wodę do przepuszczalnych warstw gruntu,
- skrzynki rozsączające - tworzą podziemną przestrzeń, w której deszczówka jest czasowo gromadzona, a następnie stopniowo infiltruje do gruntu,
- odwodnienia liniowe i punktowe - przechwytują wodę z podjazdów, tarasów oraz innych utwardzonych nawierzchni i kierują ją do dalszej części systemu,
- nawierzchnie przepuszczalne - ograniczają szybki spływ powierzchniowy i umożliwiają częściowe wsiąkanie wody bezpośrednio w miejscu opadu.
W określonych przypadkach możliwe jest także odprowadzanie deszczówki do kanalizacji deszczowej lub innego przeznaczonego do tego systemu, jeżeli pozwalają na to lokalne warunki i przepisy.
Najlepsze efekty często daje połączenie kilku sposobów zagospodarowania wody zamiast opierania całej instalacji na jednym rozwiązaniu. Część deszczówki spływającej z dachu może trafiać do zbiornika, natomiast jej nadmiar może być kierowany dalej do skrzynek rozsączających albo studni chłonnej. Takie rozwiązanie pozwala wykorzystać wodę użytkowo, a jednocześnie zapewnia miejsce na jej odprowadzenie wtedy, gdy zbiornik zostanie całkowicie napełniony.
Przy projektowaniu systemu należy brać pod uwagę nie tylko średnią ilość opadów, ale także sytuacje, w których w krótkim czasie pojawia się bardzo dużo wody. Zbiornik lub system rozsączający o zbyt małej pojemności może dobrze działać podczas zwykłego deszczu, a okazać się niewystarczający w czasie gwałtownej ulewy. Znaczenie ma więc powierzchnia dachu i innych nawierzchni, z których zbierana jest woda, a także możliwość jej późniejszego odpływu albo stopniowego wsiąkania w grunt.
Zgromadzona deszczówka może być później wykorzystana przede wszystkim w ogrodzie, dzięki czemu nie trzeba za każdym razem korzystać z wody wodociągowej lub studziennej. Można nią podlewać trawnik, rabaty, krzewy czy drzewa, a przy odpowiednio wykonanej instalacji również zasilać wybrane punkty poboru na posesji. W praktyce sposób wykorzystania wody warto przewidzieć już podczas planowania zbiornika, ponieważ wpływa on m.in. na jego pojemność, miejsce montażu oraz sposób pobierania zgromadzonej deszczówki.
Jak zabezpieczyć garaż i piwnicę przed podtopieniem?
Garaż z posadzką poniżej poziomu gruntu może zostać zalany wodą spływającą po podjeździe podczas intensywnych opadów. Aby ograniczyć takie ryzyko, warto zadbać przede wszystkim o:
- odwodnienie liniowe przed bramą, które przejmie wodę i skieruje ją do systemu zagospodarowania deszczówki,
- odpowiednie ukształtowanie podjazdu, ograniczające napływ wody w stronę garażu.
W przypadku piwnicy problemem może być zarówno woda przedostająca się przez otwory znajdujące się nisko nad terenem, jak i woda pojawiająca się wewnątrz wskutek nieszczelności lub podniesienia poziomu wód gruntowych. Dlatego znaczenie mają m.in.:
- szczelna hydroizolacja ścian i fundamentów,
- odpowiednie zabezpieczenie okien piwnicznych.
Nawet prawidłowe zabezpieczenia nie zawsze uchronią budynek przed skutkami wyjątkowo intensywnych opadów lub awarii odwodnienia. Jeśli woda dostanie się do garażu albo piwnicy, do jej usunięcia można wykorzystać pompę zatapialną.
W przypadku garażu położonego poniżej poziomu terenu szczególnie ważna jest przestrzeń bezpośrednio przed bramą. Odwodnienie liniowe powinno przechwytywać wodę zanim dostanie się ona do wnętrza, a jego przepustowość musi być dostosowana do powierzchni podjazdu. Trzeba również pamiętać, że samo korytko odwodnieniowe nie rozwiązuje problemu, jeśli odebrana przez nie woda nie ma później gdzie odpłynąć. Całość powinna więc współpracować ze studzienką, zbiornikiem albo innym elementem systemu zagospodarowania deszczówki.
Przy piwnicach istotna jest ochrona nie tylko przed wodą płynącą po powierzchni działki, ale również przed wilgocią działającą na ściany od strony gruntu. Szczelność izolacji fundamentów ma szczególne znaczenie podczas długotrwałych opadów, gdy grunt wokół budynku pozostaje przez dłuższy czas nasycony wodą. W takich warunkach nawet niewielkie uszkodzenia lub przerwy w hydroizolacji mogą stać się miejscem, przez które wilgoć zacznie przedostawać się do wnętrza.
Dobrym rozwiązaniem jest również wcześniejsze przygotowanie sposobu awaryjnego usuwania wody. Jeśli na posesji znajduje się studzienka zbiorcza, można przewidzieć w niej miejsce na pompę, która w razie potrzeby szybko odprowadzi zgromadzoną wodę. W piwnicy lub garażu warto natomiast ustalić, gdzie można bezpiecznie ustawić urządzenie i dokąd poprowadzić przewód tłoczny. Takie przygotowanie może znacznie ułatwić działanie w sytuacji, gdy podczas intensywnego opadu liczy się szybkie ograniczenie poziomu wody.
Jak ograniczyć ryzyko podtopień podczas intensywnych opadów?
Samo wykonanie systemu odprowadzania deszczówki nie wystarczy - trzeba również zadbać o jego drożność. W miejscach szczególnie narażonych na gromadzenie się wody przydać się może pompa zatapialna, którą kupisz m.in. we wspomnianym już sklepie DoStudni.pl.
Warto też regularnie sprawdzać rynny, rury spustowe, odwodnienia i studzienki oraz usuwać z nich liście, piasek i inne zanieczyszczenia. Niedrożny odpływ może bowiem prowadzić do podtopień nawet przy prawidłowo wykonanym odwodnieniu.
Kontrolę systemu odwodnienia najlepiej przeprowadzać nie tylko po wystąpieniu problemu, ale również profilaktycznie przed okresem częstszych i bardziej intensywnych opadów. Warto sprawdzić, czy w studzienkach nie zalega osad, kratki odwodnień nie są zasłonięte, a wyloty rur pozostają drożne. Szczególnie dużo zanieczyszczeń może pojawiać się jesienią, gdy liście łatwo blokują odpływy i ograniczają przepływ wody właśnie wtedy, gdy podczas deszczu system powinien pracować z pełną wydajnością.
Znaczenie ma również obserwowanie zachowania wody na działce podczas ulewy. Miejsca, w których regularnie tworzą się kałuże albo z których woda zaczyna kierować się w stronę budynku, pokazują, gdzie system wymaga poprawy. Czasami wystarczy korekta spadku niewielkiego fragmentu nawierzchni, ale w innych przypadkach potrzebne może być dodatkowe odwodnienie punktowe, przedłużenie istniejącej instalacji albo zwiększenie możliwości rozsączania.
Warto także przewidzieć sytuację, w której podstawowy system czasowo nie poradzi sobie z ilością opadu. Pompa zatapialna przechowywana w łatwo dostępnym miejscu może wówczas służyć jako rozwiązanie awaryjne do opróżnienia studzienki, zagłębienia terenu czy zalanego pomieszczenia. Należy jednak pamiętać, że takie urządzenie usuwa skutek nagromadzenia wody, a nie jego przyczynę. Jeśli podtopienia powtarzają się regularnie, warto przede wszystkim znaleźć źródło problemu i odpowiednio zmodyfikować sposób odprowadzania deszczówki na posesji.